MIT araştırmacıları, kullanıcıların sosyal uygulamaları düzenlemesine olanak sağlayan Social.Wiki adlı bir sistem geliştirdi.
Social.Wiki Nedir?
MIT araştırmacıları, kullanıcıların sosyal medya uygulamalarını kendi ihtiyaçlarına göre düzenleyebileceği bir sistem olan Social.Wiki’yi tanıttı. Bu platform, kullanıcıların herhangi bir sosyal uygulamada değişiklik yapmalarını ve başkalarının yaptığı düzenlemeleri seçmelerini sağlıyor. Örneğin, bir kullanıcı, bir mesajlaşma uygulamasında rahatsız edici bir yapay zeka sohbet botunu kaldırabilir ve bunun yerine bir restoran oylama özelliği ekleyebilir.
Theia Henderson, elektrik mühendisliği ve bilgisayar bilimi yüksek lisans öğrencisi, “Çevrimiçi bağımlı olduğumuz altyapı oldukça katı. Bu proje, herkesin katılabileceği farklı bir webin nasıl görüneceğini hayal etmeye çalışıyor,” dedi.
Kullanıcıların Kontrolü Ele Alması
Social.Wiki sistemi, kullanıcıların kodlama bilgisi olmadan sosyal siteler, tartışma forumları ve flört uygulamaları gibi çeşitli web siteleri oluşturmasına olanak tanıyor. Platform, arka uç işlemlerini üstlenerek kullanıcıların sunucu kurma veya veritabanı düzenleme ihtiyacını ortadan kaldırıyor.
Bu sistem, kullanıcıların verilerini yaratırken, düzenlerken ve sosyal sitelerde gezinirken koruyan merkeziyetsiz bir altyapı kullanıyor. Ayrıca, kullanıcı verilerini kötü niyetli veya hatalı uygulamalardan koruyan bir “veri koruyucu” içeriyor.
Çeşitlilik ve Kullanıcı Deneyimi
Social.Wiki, kullanıcıların farklı web uygulamalarına göz atmasını veya kendi uygulamalarını oluşturmasını sağlayan bir Wikipedia benzeri sistemdir. Her web sitesinde kullanıcıların içerikleri değiştirmesine olanak tanıyan bir “düzenle” butonu bulunuyor. Kullanıcı, düzenleme butonuna tıkladığında, kaynak kodunu manuel olarak görüntüleyip düzenleyebilir veya bir yapay zeka asistanından değişiklik yapmasını isteyebilir.
Henderson, “Hiçbir web sitesi belirli bir cihaza bağlı değil. Bu, web siteleri veya altyapı üzerinde merkezi bir sahiplik olmadığını gösteriyor,” şeklinde belirtti.
Güvenlik ve Yaratıcılık
Bu merkeziyetsiz altyapıda, kullanıcı verileri, web sitelerinden ayrı olarak depolanıyor, bu da verilerin güvenliğini artırıyor. Social.Wiki, kullanıcıların verilerine erişmeye çalışan web sitelerinden gelen her isteği gözden geçirmesini sağlayan bir veri koruyucu da kullanıyor.
Araştırmacılar, Social.Wiki’yi çeşitli vaka çalışmaları ile değerlendirdi. Örneğin, katılımcıların sohbetin stilini ve arayüzünü değiştirebildiği bir mesajlaşma platformu geliştirdiler. Ayrıca, kullanıcıların ödemek istedikleri ücreti ayarlayabildiği şeffaf bir “yaşayan ücret” hesaplayıcısı kullanan bir işbirlikçi araç paylaşım uygulaması da oluşturuldu.
Gelecek Planları
Araştırmacılar, Social.Wiki’yi daha geniş bir kitleye ulaştırmayı ve daha çeşitli kullanıcı gruplarından geri bildirim almayı planlıyor. Ayrıca, özel mesaj verileri için uçtan uca şifrelemeyi sağlamak ve geliştirici araçlarını iyileştirmek için teknik güncellemeler yapmayı hedefliyorlar.
Bu çalışmalar, kısmen Schmidt Sciences ve National Science Foundation tarafından finanse edildi.



